„Ty nic nie potrafisz. Znowu robisz to źle. ” Teściowa, która miała zostać tylko kilka dni, powtarzała to bez końca. Przestałam się z nią kłócić i postanowiłam spróbować czegoś zupełnie innego.
Kilka dni później sama chciała wracać do domu. Sylwia, twój największy błąd polega na tym, że próbujesz udowodnić kobiecie, która przez 30 lat kierowała stołówką dla kilkuset ludzi, że potrafisz ugotować obiad. Halina powiedziała to takim tonem, jakby tłumaczyła klientowi, dlaczego nie powinien kupować oprawek, które dodają mu dziesięć lat. Stała za ladą swojego niewielkiego salonu optycznego we Wrocławiu i miękką ściereczką przecierała cienkie złote oprawki z nowej kolekcji.
Sylwia siedziała na wysokim stołku przy stanowisku do pomiaru wzroku i skubała skórkę przy paznokciu. Pracowała u Haliny od kilku lat. Dobierała klientom okulary, zamawiała szkła, pilnowała ekspozycji i znała już połowę stałych klientów po imieniu. Zwykle była cierpliwa.
Potrafiła przez pół godziny przekonywać starszą panią, że fioletowe oprawki naprawdę jej pasują, i ani razu nie przewrócić oczami. Ale po prawie trzech tygodniach mieszkania z Bogumiłą cierpliwość zaczynała jej się kończyć. „Ja już naprawdę nie mogę” – westchnęła. „Wracam wczoraj po pracy.
Nogi mnie bolą, głowa pęka, a w domu znowu rewolucja. ” Bogumiła miała zostać u nich kilka dni. Wracała z turnusu rehabilitacyjnego w Ciechocinku i uznała, że skoro i tak jedzie przez Wrocław, odwiedzi syna i synową, przywiezie trochę drobiazgów, odpocznie dwa dni i pojedzie do siebie. Tak przynajmniej brzmiała wersja oficjalna.
Minęły prawie trzy tygodnie. Sylwia i Dariusz mieszkali na Krzykach, w nowym bloku z windą i podziemnym garażem. Mieszkanie urządzali długo, odkładając pieniądze i kłócąc się z ekipą remontową o każdy szczegół. Sylwia lubiła prostotę.
Jasne fronty kuchenne, drewniany stół, szara sofa, kilka roślin. Na blatach prawie nic. Czajnik, ekspres do kawy i miska z owocami. Bogumiła uważała, że takie mieszkanie wygląda, jakby nikt w nim naprawdę nie żył.
Już po kilku dniach na stole pojawiła się cerata w drobne kwiatki. Potem przyszła kolej na słoiczki po musztardzie, do których Bogumiła przesypywała przyprawy. Na półkach ustawiła osobno kaszę gryczaną, kaszę jęczmienną, ryż, mąkę i cukier. Na uchwycie piekarnika zawisły dwa kuchenne ręczniczki.
Na parapecie pojawiły się papierowe torebki z suszonym majerankiem i miętą. Najgorszy był jednak twaróg. „Halina, ona zrobiła twaróg” – powiedziała Sylwia z rozpaczą. „Domowy w kuchni.
No i z mleka, które specjalnie zostawiła, żeby skisło. Potem zawinęła wszystko w gazę i powiesiła nad miską. Wchodzę rano, patrzę, a tam coś białego kapie mi obok zlewu. ” Halina uniosła brwi.
„Przynajmniej świeże. ” „Nie pomagaj. ” Halina parsknęła śmiechem i odłożyła oprawki do gabloty. Bogumiła przez wiele lat była kierowniczką dużej stołówki pracowniczej przy zakładzie produkcyjnym.
Miała pod sobą kucharki, pomoce kuchenne, magazynierki i ludzi odpowiedzialnych za dostawy. Układała jadłospisy, kontrolowała zapasy, pilnowała czystości i potrafiła jednym spojrzeniem zauważyć źle odstawiony garnek. Teraz była na emeryturze i najwyraźniej bardzo brakowało jej podwładnych. „A Darek?
” – zapytała Halina. „Co twój mąż na to wszystko? ” Sylwia prychnęła. Dariusz był inżynierem automatyki w dużym zakładzie produkcyjnym pod Wrocławiem.
Na co dzień zajmował się liniami technologicznymi, sterownikami i awariami, których Sylwia nigdy do końca nie rozumiała. W domu natomiast rozwinął własny system reagowania na rodzinne konflikty. Gdy tylko Bogumiła zaczynała mówić: „Sylwia, a kto tak przechowuje pieczywo? ” albo „Darek, powiedz żonie, że patelni nie wolno tak myć”, Dariusz natychmiast otwierał laptop, marszczył czoło, patrzył na ekran i oznajmiał: „Mamo, muszę to sprawdzić.
Ludzie z hali dzwonią”, po czym znikał w drugim pokoju. „On twierdzi, że mam przeczekać” – powiedziała Sylwia. „Bo mama się nudzi, bo wcześniej miała ludzi pod sobą, a teraz nie ma komu mówić, jak się powinno kroić cebulę. ”
Halina oparła dłonie o ladę.
„I właśnie dlatego przegrywasz. ” „Słucham? ” „Ty się z nią kłócisz. Ona mówi, że źle gotujesz.
Ty udowadniasz, że dobrze. Ona mówi, że źle sprzątasz. Ty tłumaczysz, że masz własny sposób. Ona mówi, że źle układasz rzeczy.
Ty odpowiadasz, że to twoje mieszkanie. ” „Bo to jest moje mieszkanie. ” „Wiem, ale dla Bogumiły każda twoja odpowiedź to zaproszenie do następnej rundy. ” Sylwia zmarszczyła brwi.
Halina wyjęła kolejną parę okularów z pudełka. „Przestań się bronić. ” „Mam jej przytakiwać? ” „Jeszcze lepiej.
Masz ją podziwiać. ” Sylwia spojrzała na nią podejrzliwie. „Jak tylko powie, że coś robisz źle, od razu odpowiadasz: »Panie Bogu miło, ma pani rację. Ja kompletnie nie umiem.
Proszę mi pokazać«. I stoisz obok. Patrzysz, pytasz, zachwycasz się. ” Sylwia przez chwilę milczała.
„Ona mnie zamęczy tymi lekcjami. ” Halina uśmiechnęła się powoli. „Nie, kochanie, jeśli dobrze to rozegrasz, to ona zamęczy sama siebie. ” Sylwia patrzyła na nią jeszcze kilka sekund, a potem po raz pierwszy od trzech tygodni uśmiechnęła się naprawdę.
Wieczorem miała zamiar sprawdzić, czy Halina rzeczywiście wie, co mówi. Sylwia wróciła do domu kilka minut po szóstej. Zdjęła buty i już poczuła zapach smażonej cebuli. Z kuchni dochodził stuk noża o drewnianą deskę, równy i stanowczy, jakby ktoś odmierzał nim czas.
Bogumiła stała przy blacie w swoim domowym fartuchu i przyglądała się kawałkowi wołowiny, który Sylwia rano wyjęła z zamrażarki. Sylwia odezwała się, zanim teściowa zdążyła powiedzieć „dobry wieczór”. „Ty to mięso rozmrażałaś na blacie? ” Jeszcze dzień wcześniej Sylwia od razu by się spięła.
Powiedziałaby, że wyszła rano do pracy, że mięso miało się rozmrozić do wieczora, że nie ma czasu pilnować kawałka wołowiny jak niemowlęcia. Tym razem przypomniała sobie spokojną twarz Haliny. Przestań się bronić. Sylwia powiesiła kurtkę, weszła do kuchni i spojrzała na mięso z miną człowieka, który właśnie odkrył własną życiową porażkę.
„Pani Bogumiło, ma pani rację. Ja chyba naprawdę nie umiem dobrze przygotować wołowiny. Pokaże mi pani? ” Bogumiła znieruchomiała.
„Co? ” „No przecież mówię. Pokaże mi pani, jak to zrobić porządnie. U mnie gulasz zawsze wychodzi albo twardy, albo suchy.
” Na twarzy Bogumiły pojawiła się ostrożność. Najwyraźniej spodziewała się sprzeciwu, jakiegoś „ja robię po swojemu” albo „nam tak smakuje”. Nie dostała niczego podobnego. „Najpierw trzeba mięso dobrze osuszyć” – powiedziała po chwili.
„I nie kroić byle jak. ” „Właśnie, ja nigdy nie wiem, w którą stronę iść z nożem. ” Sylwia zrobiła sobie herbatę, usiadła przy stole i podparła brodę dłonią. Bogumiła spojrzała na nią z lekkim niedowierzaniem.
„Ty będziesz siedzieć? ” „A jak mam zapamiętać, skoro będę się kręcić? Wolę patrzeć. ” To najwyraźniej zabrzmiało rozsądnie.
Bogumiła wzięła nóż. „Patrz, najpierw usuwasz to, czego nie chcesz mieć później w sosie. ” Zaczęła dokładnie oczyszczać mięso, potem kroić je w równe kawałki. Sylwia co kilka minut wydawała z siebie pełne podziwu: „Aha.
No proszę. To dlatego mi się wszystko rozpadało. ” Bogumiła z każdą minutą prostowała plecy coraz bardziej. Po mięsie przyszła cebula.
„Nie za grubo” – tłumaczyła. „Bo potem człowiek trafia na takie wielkie kawałki. ” Osiekała ją drobno, wrzuciła na patelnię i pilnowała, żeby się zeszkliła, ale nie przypaliła. Potem obsmażyła wołowinę partiami.
„Nie wrzucasz wszystkiego na raz” – powiedziała. „Jak przeładujesz patelnię, mięso puści wodę. ” Sylwia uniosła palec. „O, to ja zawsze tak robię.
Całość od razu. ” „No właśnie. ” Bogumiła mówiła już tonem nauczycielki prowadzącej zajęcia dla wyjątkowo pojętnej kursantki. Dodała czosnek, odrobinę słodkiej papryki, pieprz, majeranek i trochę koncentratu pomidorowego.
Potem podlała mięso wodą i zmniejszyła ogień. Sylwia nie dotknęła ani noża, ani patelni. „I teraz? ” „Teraz ma się dusić powoli, czyli żadnego podkręcania temperatury, żeby było szybciej.
” Bogumiła spojrzała na nią znacząco. „W kuchni pośpiech zwykle kończy się źle. ”
Kiedy Dariusz wrócił do domu, zatrzymał się w drzwiach kuchni. Sylwia siedziała spokojnie z kubkiem herbaty.
Bogumiła mieszała sos i opowiadała, po czym poznać, że wołowina jest już miękka. Dariusz przesunął wzrokiem od jednej do drugiej. „Wszystko dobrze? ” „Oczywiście” – odpowiedziała Sylwia.
„Mama pokazuje mi, jak robić porządny gulasz. ” Bogumiła lekko się uśmiechnęła. Dariusz wyglądał tak, jakby nie był pewien, czy powinien zadzwonić po lekarza. Następnego dnia była sobota.
Po śniadaniu Sylwia wyciągnęła deskę do prasowania. Z szafy przyniosła kilka koszul Dariusza. Zwykle te bardziej eleganckie zanosiła do pralni chemicznej po drodze z pracy, a pozostałe prasowała szybko, bez większego nabożeństwa. Tym razem postawiła deskę na środku salonu, rozłożyła pierwszą koszulę i zaczęła prasować rękaw w taki sposób, że po chwili pojawiły się na nim dwa wyraźne zagniecenia.
Bogumiła przechodziła właśnie z konewką do kwiatów. Zatrzymała się, cofnęła o krok. „Sylwia, co ty robisz? ” „Prasuję.
” „Ty mu jeszcze bardziej gnieciesz tę koszulę? ” Sylwia natychmiast odstawiła żelazko. „Pani Bogumiło, proszę mnie ratować. Darek pójdzie tak do pracy i będzie wyglądał, jakby spał w tej koszuli.
” Bogumiła westchnęła. „Najpierw kołnierzyk. ” „Naprawdę? ” „Naprawdę.
” Sylwia odsunęła się od deski. Bogumiła przejęła żelazko. Najpierw pokazała kołnierzyk, potem mankiety, potem rękawy. „Tu trzeba materiał naciągnąć.
Widzisz? ” „Widzę. Chyba. A może pani jeszcze raz pokaże ten trudny moment z kołnierzykiem?
U mnie zawsze robi się taka fala. ” Bogumiła pokazała, potem jeszcze raz, a potem, skoro już zaczęła, wyprasowała drugą koszulę, trzecią i kolejną. Sylwia siedziała na kanapie i obserwowała z miną pilnej uczennicy. „A przy bawełnie daje pani więcej pary?
” „Tak. ” „A przy mieszance? ” „Mniej. ” Po prawie godzinie na oparciu krzesła wisiał rząd idealnie wyprasowanych koszul.
Bogumiła odstawiła żelazko i odruchowo położyła dłoń na dole pleców. „No, tak to powinno wyglądać. ” „Pani Bogumiło, mistrzostwo. Ja bym się z tym męczyła pół dnia.
” Bogumiła wyprostowała się z lekkim grymasem. Sylwia wstała, zabrała koszule i zaniosła je do sypialni. Kiedy zamykała drzwi szafy, uśmiechnęła się pod nosem. Halina miała rację.
To naprawdę działało. W niedzielę rano Bogumiła otworzyła jedną z dolnych szafek w kuchni i zamarła. „Sylwia, chodź no tutaj. ” Sylwia właśnie wychodziła z łazienki z ręcznikiem zawiniętym na głowie.
„Co się stało? ” Bogumiła wyciągnęła z szafki opakowanie kaszy gryczanej, potem ryż, później pół paczki makaronu. „Jak ty tu cokolwiek znajdujesz? ” Sylwia podeszła bliżej i zajrzała do środka.
Na jednej półce stała mąka obok cukru, niżej kasza jęczmienna, kilka otwartych opakowań ryżu, bułka tarta, dwa rodzaje makaronu i jakieś przyprawy, których nikt od dawna nie używał. Dawniej Sylwia od razu powiedziałaby, że wszystko ma swoje miejsce i że przecież doskonale wie, gdzie czego szukać. Tym razem aż klasnęła w dłonie. „O, świetnie.
Ja nigdy nie wiem, jak to dobrze poukładać. Pani przecież tyle lat prowadziła całe zaplecze stołówki. ” Bogumiła wyprostowała się. „No, prowadziłam.
” „To może mi pani pokaże, jak to zrobić porządnie, tak żeby nic się nie rozsypywało i żeby od razu było wiadomo, czego brakuje. ” Bogumiła spojrzała do szafki jeszcze raz. „Najpierw trzeba wszystko wyjąć. ” „Jasne.
” Sylwia zrobiła krok do tyłu. Bogumiła wyjęła więc całą zawartość na blat. Kaszę gryczaną, kaszę jęczmienną, ryż, mąkę, cukier, bułkę tartą, makaron, pół paczki płatków owsianych, otwartą torbę soczewicy. „Tego już nikt nie zje!
” – mruknęła, oglądając jedno z opakowań. „Stare to wyrzucić. ” „Oczywiście. ” Po chwili Bogumiła miała już w ręku wilgotną ściereczkę.
Wyjęła wszystkie pojemniki, umyła półki, wytarła je do sucha, potem przetarła pudełka i słoiki. Sylwia stała obok przez może dwie minuty. „Pani Bogumiło, ja tylko wysuszę włosy, dobrze? Bo potem będę wyglądać jak strach na wróble.
” „Idź, idź. ” Kiedy wróciła po prawie pół godzinie z kawą w ręku i świeżo ułożonymi włosami, kuchnia wyglądała inaczej. Kasze stały razem. Mąka i cukier miały osobne pojemniki.
Makaron był posegregowany, bułka tarta przesypana do słoika. Bogumiła właśnie przyklejała małe karteczki z nazwami. „Ale porządek” – powiedziała Sylwia z uznaniem. „Pani ma do tego rękę.
” Bogumiła tylko kiwnęła głową. Dwa dni później przyszła kolej na lustra. Sylwia psiknęła środkiem do szyb na duże lustro w przedpokoju. Bogumiła akurat wychodziła z kuchni.
„A czym ty to pryskasz? ” „Płynem do szyb. ” „To potem wszystko śmierdzi chemią. ” Sylwia bez słowa podała jej butelkę.
„To może pani pokaże. U mnie zawsze zostają smugi. ” Bogumiła westchnęła. „Bo źle wycierasz.
” „No właśnie, wiedziałam. ” Po kilku minutach Bogumiła miała już w ręku miskę z ciepłą wodą, odrobiną octu i miękką ściereczkę. „Nie trzeba lać pół butelki płynu” – tłumaczyła. „Wystarczy dobrze przetrzeć i od razu wypolerować.
” Lustro rzeczywiście zaczęło błyszczeć. Sylwia stanęła z boku. „Ojej, faktycznie nie ma ani jednej smugi. ” Bogumiła uśmiechnęła się z satysfakcją.
„Widzisz to? ” „Może jeszcze te drzwi od szafy w sypialni? Tam ja już zupełnie sobie nie radzę. ” Bogumiła spojrzała na nią.
„Wszystkie? ” „No, skoro już pani ma ściereczkę. ” Pół godziny później lustra w przedpokoju i sypialni były idealnie czyste. Sylwia ani razu nie dotknęła szmatki.
Największy popis Bogumiła dała jednak przy kotletach mielonych. „Nie kupuję mielonego” – powiedziała któregoś dnia. „Nigdy nie wiadomo, co tam naprawdę jest. ” Sylwia zapamiętała.
Nazajutrz wróciła od osiedlowego rzeźnika z kawałkiem łopatki wieprzowej i wołowiny. Położyła mięso na blacie. „Pani Bogumiło, kupiłam tak, jak pani mówiła, tylko teraz nie wiem, co dalej. ” Bogumiła spojrzała na nią podejrzliwie.
„Trzeba zmielić. ” „Ja chyba nawet nie umiem dobrze dobrać proporcji. ” To wystarczyło. Bogumiła wyjęła maszynkę.
Najpierw zmieliła mięso, potem namoczyła kawałek bułki w mleku. Posiekała cebulę i podsmażyła ją na złoto. „Surowa cebula jest za ostra” – wyjaśniła. „Aha, dlatego moje czasem tak dziwnie smakują.
” „No widzisz. ” Bogumiła połączyła wszystko w dużej misce. Dodała jajko, sól, pieprz i odrobinę majeranku. Zaczęła wyrabiać mięso ręką.
Sylwia przyglądała się z krzesła. „Jak pani wie, że już jest dobrze wyrobione? ” „Po konsystencji. ” „Ja bym chyba przestała za wcześnie.
” „Na pewno? ” Bogumiła wyrabiała więc dalej. Potem formowała równe kotlety, każdy obtaczała w bułce tartej i układała na desce. Na koniec stanęła przy patelni i smażyła partiami, pilnując, żeby miały chrupiącą skórkę i nie były surowe w środku.
Sylwia tylko od czasu do czasu pytała: „Już obracać? ” „Jeszcze nie. ” „A teraz? ” „Teraz.
”
Pod koniec tygodnia coś jednak zaczęło się zmieniać. Bogumiła przestała wstawać wcześnie. Rano dłużej siedziała przy stole z kawą. Czasem po obiedzie kładła dłoń na krzyżu i mówiła: „Coś mnie dziś ciągnie w plecach”.
Jej głos też nie był już tak stanowczy jak wcześniej. Rzadziej komentowała każdy szczegół, częściej siadała. Sylwia zauważyła to od razu. Nie powiedziała nic.
Tylko któregoś wieczoru, kiedy Bogumiła poszła wcześniej do swojego pokoju, spojrzała na idealnie poukładane szafki, lśniące lustra i pojemnik pełen równiutkich kotletów. Metoda Haliny nie tylko działała. Zaczynała działać aż za dobrze. W czwartek rano Sylwia weszła do kuchni kilka minut po siódmej i od razu poczuła, że coś jest nie tak.
Nie pachniało smażoną cebulą, nie bulgotało nic w garnku. Nie było też żadnego wykładu o tym, że człowiek powinien zjeść coś ciepłego przed wyjściem z domu. Bogumiła siedziała przy stole w szlafroku i trzymała w dłoniach kubek kawy rozpuszczalnej. Sylwia zatrzymała się w progu.
„Dzień dobry. ” „Dzień dobry” – odpowiedziała Bogumiła cicho. Sylwia otworzyła lodówkę. Specjalnie dzień wcześniej kupiła mleko, jajka i dobre masło.
Postawiła wszystko na blacie. „Pani Bogumiło, miała mi pani pokazać, jak robić takie cienkie naleśniki, żeby ani jeden się nie porwał. ” Bogumiła powoli podniosła wzrok. „Dzisiaj?
” „No tak, przecież mówiła pani, że najważniejsze są proporcje. ” Bogumiła westchnęła. „Może dzisiaj zrobimy po prostu kanapki? ” Sylwia odwróciła się gwałtownie.
„Kanapki? ” W jej głosie zabrzmiało autentyczne zdziwienie. „Przecież pani mówiła, że kanapki od rana to żaden porządny posiłek. Że człowiek wychodzi z domu głodny i potem cały dzień podjada.
” Bogumiła zacisnęła usta. „Raz można. ” „Pewnie, że można. ” Sylwia sięgnęła po dużą miskę.
„To ja spróbuję sama. ” Bogumiła drgnęła. Sylwia wbiła dwa jajka, nalała mleka, a potem nasypała mąki na oko. Dużo.
Zdecydowanie za dużo. Zaczęła mieszać. Ciasto natychmiast zrobiło się ciężkie i gęste. Bogumiła patrzyła przez kilka sekund.
Nie wytrzymała. „Co ty robisz? ” „Ciasto? ” „To ma być naleśnik czy kluska?
” Sylwia spojrzała do miski z niepokojem. „Czyli znowu źle? ” Bogumiła odstawiła kubek. „Daj mi to.
” Wstała powoli, jakby już sam ten ruch kosztował ją więcej niż kilka dni wcześniej. Dolała mleka, dodała odrobinę wody gazowanej, dosypała szczyptę soli, mieszała chwilę, aż masa zrobiła się płynna i gładka. „Widzisz? Ma spływać z chochli cienką warstwą.
” „Aha, czyli ja zawsze robiłam za gęste. ” „Oczywiście. ” Bogumiła postawiła patelnię na kuchence. Pierwszy naleśnik wyszedł cienki, drugi jeszcze cieńszy.
Trzeci był prawie idealny. Sylwia siedziała przy stole i obserwowała. „A kiedy pani wie, że już obracać? ” „Jak brzegi zaczynają odchodzić.
” „I nie trzeba tyle tłuszczu? ” „Nie. ” „Ojej, to ja naprawdę wszystko robiłam odwrotnie. ” Bogumiła nie odpowiedziała.
Smażyła dalej, bez dawnego błysku w oku, bez długich wykładów, bez uwag o tym, że dzisiejsze kobiety nie mają cierpliwości do kuchni. Kiedy stos naleśników był gotowy, Bogumiła usiadła ciężko. Przez chwilę masowała dłonią kark. Sylwia zauważyła to, ale nic nie powiedziała.
Piątek minął spokojnie, aż do wieczora. Sylwia wróciła z pracy później niż zwykle. Miała ze sobą dwie ciężkie torby. Postawiła je na kuchennym blacie z takim rozmachem, że Bogumiła, siedząca w salonie, aż odwróciła głowę.
Sylwia zaczęła wyjmować zakupy. Najpierw kiszoną kapustę, potem świeżą główkę kapusty, karkówkę, kiełbasę, suszone grzyby, śliwki. Bogumiła patrzyła na ten zestaw coraz bardziej nieruchomo. Sylwia wychyliła się z kuchni.
„Pani Bogumiło, co, jutro sobota. Wreszcie pokaże mi pani ten prawdziwy bigos, o którym tyle pani mówiła. ” Bogumiła nie odpowiedziała. Sylwia mówiła dalej, pogodnie, prawie z dziecięcym entuzjazmem.
„Taki porządny, nie na szybko, z podsmażonym mięsem, grzybami, śliwkami i żeby potem jeszcze drugi raz podgrzać, bo przecież pani mówiła, że wtedy jest najlepszy. ” Bogumiła powoli zdjęła okulary, przetarła je palcami. „Sylwia, wszystko kupiłam, nawet karkówkę u rzeźnika, nie z supermarketu. ” Sylwia wyjęła jeszcze jedną paczkę suszonych grzybów.
„Pomyślałam, że zaczniemy rano koło ósmej. ” Bogumiła spojrzała na zegarek, jakby sama myśl o poranku była już męcząca. Sylwia oparła się o framugę. „A jak bigos będzie się dusił, to może umyjemy okna na balkonie.
Miała mi pani przecież pokazać, jak zrobić, żeby nie było smug. ” Bogumiła zmrużyła oczy. „Okna? ” „No tak, pogoda ma być dobra.
” Sylwia uśmiechnęła się. „I firanki można od razu wyprać, bo ja zawsze źle dobieram program. ” Bogumiła siedziała bez ruchu. „A potem może jeszcze pościel przejrzymy.
Pani mówiła, że źle ją składam i przez to wszystko zajmuje za dużo miejsca. ” Zapadła cisza. Sylwia mówiła dalej. „W sumie sobota idealna.
Tyle rzeczy można zrobić. ” Bogumiła patrzyła na nią długo, bardzo długo, i nagle coś w jej twarzy się zmieniło. Nie było tam już satysfakcji, nie było dumy, nie było nawet tej charakterystycznej gotowości do poprawiania wszystkiego, co tylko wpadło jej w ręce. Było zmęczenie, ciężkie i głębokie.
Bogumiła spojrzała na torby z zakupami, na kapustę, na mięso, na suszone grzyby. Potem zerknęła w stronę balkonu, na firanki, na szafę w przedpokoju i chyba po raz pierwszy zobaczyła cały obraz. Każda jej uwaga wracała do niej jak bumerang. Każde „ja ci pokażę” oznaczało kolejną godzinę przy kuchence, desce do prasowania albo zmywaku.
Każdy standard, którego tak pilnowała, stawał się następnym obowiązkiem. Sylwia nie walczyła, nie sprzeczała się, nie protestowała, tylko z uśmiechem robiła krok w bok i zostawiała wszystko jej. Bogumiła włożyła okulary z powrotem, oparła dłonie na kolanach. „Jutro porozmawiamy” – powiedziała w końcu.
Sylwia uśmiechnęła się niewinnie. „Oczywiście. ” Bogumiła patrzyła jeszcze chwilę na kapustę leżącą na blacie i po raz pierwszy od przyjazdu wyglądała jak ktoś, kto naprawdę chciałby usłyszeć: „Zostaw, ja zrobię sama”. W sobotę rano Bogumiła wstała wcześniej niż zwykle.
Nie po to jednak, żeby nastawić kapustę. Kiedy Sylwia weszła do kuchni, zobaczyła ją przy stole z kubkiem herbaty i złożoną na pół kartką, którą najwyraźniej czytała już kilka razy. „Dzień dobry” – powiedziała Sylwia pogodnie. „To co, zaczynamy od bigosu?
” Bogumiła nie odpowiedziała od razu. „Sylwia, ja ci tego bigosu dzisiaj nie pokażę. ” Sylwia zatrzymała się przy blacie. „Jak to?
Normalnie? Ale przecież pani mówiła, że ja zawsze źle robię kapustę, że za krótko gotuję, że mięso dodaję nie w tej kolejności, że wszystko trzeba robić spokojnie. ” Bogumiła zacisnęła palce na kubku. „Sprawdzisz sobie w internecie.
” Sylwia zrobiła wielkie oczy. „W internecie? ” „Tak, jest pełno przepisów. ” „Ale przecież pani mówiła, że połowa tych przepisów to bzdury.
” Bogumiła westchnęła ciężko. „Sylwia, jesteś dorosłą, mądrą kobietą. Poradzisz sobie. ” To zdanie zabrzmiało tak nieprawdopodobnie, że Sylwia omal się nie uśmiechnęła.
Zamiast tego usiadła naprzeciwko. „Pani Bogumiło, coś się stało. ” „Muszę wracać do domu. ” „Dzisiaj?
” „Dzisiaj. ” Sylwia spojrzała na nią z odpowiednią dawką niepokoju. „Ale przecież miała pani zostać jeszcze kilka dni. ” Bogumiła natychmiast wyprostowała się na krześle.
„Przyszło mi pismo z administracji. Jakieś rozliczenie wody. Muszę to wyjaśnić. ” „W sobotę?
” Na twarzy Bogumiły pojawiło się lekkie napięcie. „Nie dzisiaj wyjaśnić. Dzisiaj wrócić. W poniedziałek pójdę.
” „Aha. ” Bogumiła szybko dodała: „I sąsiadka dzwoniła. Kot prawie nie je. ” „Może tęskni?
” „No właśnie, tęskni. ” „To rzeczywiście poważna sprawa. ” Sylwia mówiła zupełnie serio. „Tylko szkoda tych produktów i okien, i firanek.
” Bogumiła zamknęła oczy na sekundę. „Firanki poczekają. ” „Oczywiście. ” „Pościel też.
” „Jasne. ” „I ten bigos też sobie ugotujesz. ” Sylwia pokiwała głową. „Spróbuję.
Najwyżej coś pomylę. ” Bogumiła spojrzała na nią ostro. Przez krótką chwilę wyglądała tak, jakby miała powiedzieć: „Nie, nie, zostaw, pokażę ci”. Ale tym razem się powstrzymała.
„Nic nie pomylisz. ”
Po śniadaniu zaczęła się pakować. Dariusz obudził się dopiero wtedy, gdy zobaczył w przedpokoju jej walizkę. „Mamo, co ty robisz?
” „Jadę do domu. ” „Teraz? ” „A kiedy mam jechać? ” Dariusz spojrzał na Sylwię.
Sylwia tylko wzruszyła ramionami. „Mogę ci zamówić taksówkę na dworzec? ” – powiedział. „Nie trzeba.
Pojadę tramwajem, dam sobie radę. ” Bogumiła była już w kurtce. Sylwia podała jej torbę z kilkoma rzeczami na drogę. „To może chociaż weźmie pani coś do jedzenia.
” „Mam. ” „Będziemy tęsknić. ” Bogumiła spojrzała na nią uważnie. „I proszę jeszcze kiedyś przyjechać.
Tylu rzeczy nie zdążyła mnie pani nauczyć. ” Zapadła krótka cisza. Dariusz poprawiał pasek walizki i niczego nie zauważył. Bogumiła natomiast zauważyła wszystko.
„Do widzenia, Sylwia. ” „Do widzenia, pani Bogumiło. ” „Darek, jedz normalnie. ” „Będę, mamo.
” Drzwi się zamknęły. Dariusz przekręcił klucz i przez chwilę stał bez ruchu. Potem spojrzał na żonę. „Co się właściwie stało?
” „Nic. ” „Jak to nic? Mama miała zostać jeszcze prawie tydzień. ” „Widocznie przypomniała sobie o obowiązkach.
” „Pokłóciłyście się? ” Sylwia spojrzała na niego niewinnie. „Ależ skąd? Ani jednej kłótni.
” Dariusz zmarszczył brwi, ale nie zdążył już o nic zapytać. W mieszkaniu nagle zrobiło się cicho. Nie było stukania garnków, nie było komentarzy dochodzących z kuchni, nie było pytań o to, kto tak trzyma masło, ani dlaczego ręcznik wisi na niewłaściwym haczyku. Sylwia weszła do kuchni.
Spojrzała na kiszoną kapustę, świeżą kapustę, karkówkę i grzyby przygotowane do bigosu. Po chwili schowała wszystko do lodówki. Potem wyjęła paczkę makaronu świderki. Na patelnię wrzuciła cebulę i mięso mielone, które zostało z poprzednich zakupów.
Nie mierzyła temperatury, nie zastanawiała się nad kolejnością. Kiedy mięso podsmażyło, dodała kilka łyżek zwykłego keczupu. Do garnka wsypała makaron. Po kilkunastu minutach wymieszała wszystko na jednej patelni.
Dariusz pojawił się w kuchni zwabiony zapachem. „Co robisz? ” „Obiad. ” Wziął widelec, nabrał porcję prosto z patelni i spróbował.
Przeżył. Potem nabrał drugą. „Boże. ” Sylwia uniosła brwi.
„Co? ” „Jakie to dobre. ” Spróbował jeszcze raz. „Wreszcie coś normalnego.
Zwykły makaron, mięso, keczup. Ja już miałem dosyć tych wszystkich idealnych sosów i obiadów, które przygotowuje się pół dnia. ” Sylwia zaczęła się śmiać. Dariusz podał jej drugi widelec.
„Jedzmy prosto z patelni. ” Stanęli obok siebie przy kuchennym blacie, bez obrusa, bez serwetek, bez wykładu o zasadach podawania obiadu. Sylwia nabrała makaron i spojrzała na jasny, prawie pusty blat swojej kuchni. W poniedziałek kupi Halinie piękny bukiet i dobre praliny.
Zasłużyła. Ale teraz Sylwia nie miała ochoty myśleć o poniedziałku. Teraz chciała tylko zjeść z mężem prosty obiad we własnym mieszkaniu, w ciszy.
Dokładnie takiej, za jaką tęskniła od prawie trzech tygodni.
